شرکت دانش بنیان :

شرکت دانش ‌بنیان یا شرکت متمرکز بر دانش، به شرکت‌هایی گفته می‌شود که دانش و فناوری، جزئی جدایی‌ناپذیر از دارایی آن‌ها باشد.

دانش بنیان شرکت یا موسسه خصوصی یا تعاونی است که به منظور هم افزایی علم و ثروت ، توسعه اقتصاد دانش محور ، تحقق اهداف علمی و اقتصادی شامل گسترش و کاربرد نوآوری و تجاری سازی نتایج حاصل از تحقیق و توسعه در حوزه فناوری های برتر و با ارزش افزوده فراوان و بر اساس معیار های مورد نظر که در ادامه به آنها اشاره شده است تایید می شود

مرحله اول جهت ثبت شرکت دانش بنیان،ثبت شرکت یا موسسه حقوقی خصوصی یا تعاونی است.بنابراین،لازم است  شرکت ابتدا به صورت عادی در اداره ثبت شرکت ها به ثبت برسد .در هنگام ثبت ،هیچ تفاوتی بین شرکت ها وجود ندارد.ثبت شرکت همانند دیگر شرکت ها و موسسات خواهد بود.

در مرحله بعدی، شرکت ها ی متقاضی باید جهت  دانش بنیادی نمودن شرکت و استفاده از مزایای مورد نظر قانون حمایت از شرکت های دانش بنیان مورد ارزیابی قرار گیرند .

معیارهای کالاها و خدمات دانش بنیان مورد تایید :

1-1سطح فناوری: کالاها و خدمات باید در حوزه فناوری های بالا یا متوسط به بالا باشند به این معنا که دانش فنی طراحی و ساخت نمونه ی آزمایشگاهی یا دانش فنی فرآیند تولید محصول به دلیل پیچیدگی فنی:

  1. به سختی قابل کپی برداری بوده و کسب آن از موانع اصلی ورود شرکتهای دیگر به بازار باشد.
  2. نیازمند تحقیق و توسعه قابل توجه، توسط تیم فنی خبره برای کسب آن باشد.
  3. منجربه ایجاد خواص یا کارکردهای پیچیدهای در محصول، شده باشد.

تبصره 1 : با توجه به میزان پیچیدگی دانش فنی، کالا یا خدمت حائز معیارهای بند 1-1 ،مندرج در فهرست کالاها  و خدمات دانش بنیان سطح 1 یا سطح 2 ،در نظر گرفته میشوند.

تبصره 2 : خدمات زیر، بعنوان خدمات دارای معیار بند 1-1 ،پذیرفته میشود:

الف- خدمات فنی در زمینه دانش فنی و طراحی بر روی کالا یا خدمت حائز معیارهای بند 1-1

ب- خدمات جانبی نصب، تعمیرو نگهداری تخصصی مرتبط با کالا  یا خدمت حائز معیارهای ماده 1 و ساخته شده توسط شرکت متقاضی

ج- خدمات ارایه شده با استفاده از تجهیزات یا فرآیندهای در سطح فهرست کالاها و خدمات دانش بنیان سطح  1 حائز معیارهای ماده 1 و ساخته شده توسط شرکت متقاضی

1-2- مرحله تولید: کالاهای ارایه شده، باید در حال تولید بوده یا حداقل در حد نمونه آزمایشگاهی )با قابلیت بررسی فنی( ساخته شده باشند، همچنین خدمات، باید دارای اسناد فروش باشند.

1-3- طراحی مبتنی بر تحقیق و توسعه: شرکت باید طراحی اساسی و قابل توجهی مبتنی بر فعالیتهای تحقیق و توسعه مطابق با پیوست 1 حداقل در یکی از موارد زیر انجام داده باشد:

الف- طراحی زیرسیستم اصلی

ب- طراحی یکپارچه سازی کالا و خدمت

ج- طراحی فرآیند یا تجهیزاتتولید کالا  و خدمت، مشروط به پیچیده بودن این فرآیند یا تجهیزات تولید ماده

معیارهای شرکتهای دانش بنیان :

شرکتهای دانش بنیان موضوع این آئین نامه شامل چهار دسته زیر میباشند:

الف- نوپا نوع 1

ب- نوپا نوع 1

ج- تولیدی نوع 1

د- تولیدی نوع 1

شرکتهای دانش بنیان  نوپا نوع 1 :

شرکتهای نوپا که دارای اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود نیستند یا دارای درآمد عملیاتی در اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود نیستند، در صورتی که کالاها یا خدمات یا فرآیند تولید یا تجهیزات تولید  مندرج در فهرست کاالها و خدمات دانشبنیان سطح 1 را حداقل در حد نمونه آزمایشگاهی و مشروط به دارا بودن همه معیارهای ماده 1 ساخته و ارایه نمایند، به صورت شرکت نوپا نوع 1 تایید میشوند.

شرکتهای دانش بنیان نوپا نوع 2 :

شرکتهای نوپا که دارای اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود نیستند یا دارای درآمد عملیاتی در اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود نیستند، در صورتی که  کالاها یا خدمات یا فرآیند تولید یا تجهیزات تولید مندرج در فهرست کالاها و خدمات دانشبنیان سطح 2 را حداقل در حد نمونه آزمایشگاهی و مشروط به دارا بودن همه معیارهای ماده 1 ساخته و ارایه نمایند، بصورت شرکت نوپا نوع 2 تایید میشوند.

شرکتهای دانش بنیان تولیدی نوع 1 :

حداقل 15 درصد از درآمد عملیاتی یک سال مالی گذشته شرکت( که در اظهارنامه مالیاتی شرکت اظهار شده است)ناشی از فروش کالاها یا خدمات دانشبنیان مندرج در فهرست کالاها و خدمات دانشبنیان سطح 1 وحائز همه معیارهای ماده 1 باشد.

شرکتهای دانش بنیان تولیدی نوع 2 :

با توجه به اهمیت رسوخ فناوریهای برتر در شرکتهای صنعتی، شرکتهای متقاضی که در اظهارنامه سال مالی گذشته خود دارای درآمد عملیاتی هستند، در صورت فعالیت در حوزه های فناوری برتر، با دارا بودن یکی از شرایط بندهای 6-1 یا 6-1 ،بصورت شرکت تولیدی نوع 2 تایید میشوند:

1_ شرکت، کالاها یا خدمات یا فرآیند تولید یا تجهیزات تولید مندرج در فهرست کاالها و خدمات دانشبنیان سطح 1 یا سطح 2 را حداقل در حد نمونه آزمایشگاهی و مشروط به دارا بودن همه معیارهای ماده 1 ساخته و ارایه نماید.

2_شرکت مجری حداقل یک پروژه مهندسی، پیمانکاری و ساخت (EPC )باشد، مشروط به اینکه حداقل11 درصد از قیمت قراردادهای پروژه ناشی از بخشهای حائز همه معیارهای ماده 1 باشد.

شرکتهای دانش بنیان تولیدی نوع 2 و نوپا نوع 2 مشمول استفاده از معافیت مالیاتی نمیباشند.

ضوابط اجرایی:

  • شرکتهای ارایه دهنده خدمات تجاری سازی، در صورت دارا بودن شرایط ماده 6 بصورت تولیدی نوع 2 تایید میشوند. این شرکتها بصورت تولیدی نوع 1 ،نوپا نوع 1، نوپا نوع 2 ، قابل تایید نخواهند بود.
  • شرکتهای ارایه دهنده (خدمات شتابدهی کسب و کار و توسعه گری فضاهای نوآوری) مطابق با فهرست کالاها و خدمات دانشبنیان، بدون نیاز به اسناد فروش میتوانند بصورت شرکت نوپا نوع 1 یا تولیدی نوع 1 تایید شوند.
  • تاییدیه دانشبنیان شرکتها برای استفاده از مزایای قانون، برای شرکتهای »نوپا نوع 1 »یا »تولیدی نوع 1 به مدت 2 سال و برای شرکتهای نوپا نوع 2 یا تولیدی نوع 2 به مدت 3 سال بوده و تمدید این زمان، منوط به ارزیابی و تایید مجدد شرکت، است.
  • دبیرخانه کارگروه میتواند شرکتهای تایید شده را بر مبنای معیارهای این آئیننامه و سایر مصوبات کارگروه، بصورت دورهای در کمتر از 2 سال، مورد ارزیابی قرار داده و بعد از مشخص شدن نتیجه ارزیابی، اقدامات لازم برای عدم تایید یا تغییر نوع تایید شرکتها را به عمل آورد.
  • درصورت عدول شرکت از معیارهای مندرج در این آئیننامه در هر زمان، آن شرکت امکان استفاده از تسهیلات مورد نظر قانون را از دست خواهد داد و دبیرخانه کارگروه میتواند اقدامات الزم را برای عدم تایید یا تغییر نوع تایید شرکتهایی که دارای معیارهای این آئیننامه نباشند، به عمل آورد.
  • پرونده شرکتهایی که در عمل به تعهدات خود دارای سابقه سوء هستند (در زمینه تسهیلات، حمایتها،مالیات، بیمه و …)طبق دستورالعمل پیوست 2بررسی خواهد شد.
  • حمایتهای مورد نظر قانون، صرفا برای توسعه و تولید کالاها و خدمات دانشبنیان حائز همه معیارهای ماده 1خواهد بود.
  • شرکتهای تایید شده، جهت استفاده از هر یک از حمایتها و تسهیلات مد نظر قانون، باید معیارهای خاص مورد نظر برای آن نوع حمایتها و تسهیلات را نیز احراز نمایند.
  • حمایتهایی که به هر دسته از شرکتها تعلق میگیرد، از سوی کارگروه یا سایر مراجع ذیصالح تعیین میشود.
  • در صورت هرگونه تخلف شرکت در استفاده از حمایتهای قانون برای مقاصد دیگر، ضمن محرومیت از استفاده مجدد از این حمایتها، مشمول مجازاتهای موضوع ماده (11)قانون نیز میباشد.
  • پس از ورود اطلاعات توسط شرکتهای متقاضی در سامانه، دبیرخانه کارگروه آنها را برای کارگزاران مربوطه ارسال میکند. نتایج بررسی کارگزاران، توسط دبیرخانه کارگروه برای تصمیمگیری نهایی به کارگروه ارجاع میشود.
  • شرکتهای متقاضی موظف به ارایه تعهدنامه دارا بودن نظام نامه مالی، میباشند.
  • صورتهای مالی شرکتهای متقاضی، حسب مورد بر مبنای مصوبه دبیرخانه کارگروه( باید به تأیید حسابرسان رسمی (موسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران) برسد.
  • پرونده شرکتهایی که برخی از معیارهای این آئیننامه را احراز نمیکنند در موارد خاص به پیشنهاد اعضای کارگروه یا دبیرخانه کارگروه، در کارگروه مورد بررسی قرار میگیرد.
  • دبیرخانه کارگروه میتواند براساس بند 1-1 ماده (1) فهرست کالاها و خدمات دانشبنیان (سطح 1) وفهرست کالاها و خدمات دانشبنیان (سطح 2 ) را اصلاح و به روز رسانی نماید.
  • شرکتهای متقاضی که نسبت به نتیجه ارزیابی کارگزار، اعتراض دارند، الزم است درخواست خود را به همراه دلایل و مستندات لازم را به منظور بررسی، به دبیرخانه کارگروه ارسال نمایند.

مهمترین برنامه ها و اقدامات قانون حمایت از شرکتها و موسسات دانش بنیان :

1_ارزیابی و شناسایی شرکتهای دانش بنیان :

در راستای ارزیابی و شناسایی شرکتهای دانشبنیان، اقدامات ذیل انجام شده است:

  • تدوین آییننامه ارزیابی و تشخیص شرکتهاو موسسات دانشبنیان و بهروزرسانی آن بهصورت سالیانه
  • تدوین و بهروزرسانی فهرست کاالها و خدمات دانشبنیان
  • انجام فرایندهای ممیزی وارزیابی شرکتهای متقاضی توسط شبکه کارگزاران فعال در سطح کشور
  • ایجاد فعالیت سردبیری فنی باهدف ارزیابی تخصصی شرکتهای متقاضی
  • تهیه شیوهنامه سنجش سطح دانش فنی شرکتها
  • تهیه معیارهای تفصیلی ارزیابی شرکت های دانش بنیان

2 -ارائه معافیتهای مالیاتی به شرکتهای دانش بنیان :

در راستای ارائه معافیتهای مالیاتی به شرکتهایدانشبنیان و تقویت نظام و زیرساختهای مالی این شرکتها، اقدامات ذیل انجام شده است:

  • معرفی سالیانه شرکتهای دانش بنیان مورد تأیید به همراه فهرست محصولات دانش بنیان آنها به سازمان امور مالیاتی
  • مشاوره رایگان و تخصصی در امور مالیاتی به شرکتهای دانش بنیان
  • برگزاری دوره های آموزشی کاربردی در امور مالیاتی برای شرکتهای دانش بنیان با ارائه تخفیف
  • تدوین و ارائه نمونه نظامنامه مالی و اخذ تعهدنامه از شرکتها در خصوص دارا بودن نظامنامه مالی
  • هماهنگی با سازمان امور مالیاتی برای رسیدگی به پرونده های مالیاتی در گروههای تخصصی دارای تخصص
  • هماهنگی با سازمان امور مالیاتی برای تبادل اطلاعات شرکتهای دانش بنیان در بستر سامانه ای
  • برگزاری دومین همایش ملی فعالان اقتصاد دانشبنیان و نوآوری با محوریت بررسی مسائل مالیاتی شرکتهای دانش بنیان و پاسخگویی به ابهامات با حضور مسئولین سازمان امور مالیاتی و معاونت علمی و فناوری
  • تدوین ضوابط معافیت مالیات حقوق کارکنان شاغل در شرکتهای عضو پارکهای علم و فناوری و تصویب در هیئت وزیران

3_ارائه معافیتهای گمرکی به شرکتهای دانش بنیان

در راستای اجرای ماده (3) قانون و اِعمال معافیت های گمرکی به شرکت های دانشبنیان و نیز ارائه سایر تسهیلات و حمایتهای گمرکی، موارد زیر دنبال شده است:

  • تدوین راهنمای اعطای معافیت حقوق گمرکی، سود بازرگانی و عوارض به شرکتها و موسسات دانش بنیان
  • معرفی شرکتهای دانش بنیان جهت ارائه معافیتهای حقوق گمرکی، سود بازرگانی و عوارض به گمرک جمهوری اسلامی ایران
  • برقراری ارتباط برخط با گمرکات اجرایی کشور از طریق پنجره واحد تجارت فرامرزی
  • واردات کالاهای شرکتهای دانش بنیان از مسیر سبز گمرکی
  • هماهنگی با گمرک جهت تعیین تعدادی از شرکتهای دانش بنیان به عنوان فعالان مجاز اقتصادی
  • صدور مجوز( ورود موقت برای پردازش) جهت کمک به صادرات کالاها دانش بنیان توسط شرکتها و موسسات دانش بنیان

4_ارائه معافیت بیمه ای شرکت های دانش بنیان :

بر اساس تفاهم معاونت علمی و فناوری و سازمان تامین اجتماعی و بخشنامه 12/14 این سازمان، شرکت های دانش بنیان میتوانند برای قراردادهای مرتبط با فعالیت دانش بنیان خود، از معافیت اعمال ضریب حق بیمه قراردادها برخوردار شوند.

5_تدوین و تصویب ضوابط استقرار :

در راستای اجرای ماده (8)قانون به منظور استقرار شرکتهای دانش بنیان در محدوده تهران و شهرهای دارای محدودیت استقرار، فعالیتهای زیر صورت پذیرفته است:

  • تدوین و تصویب ردهبندی زیستمحیطی و ضوابط استقرار واحدهای صنایع پیشرفته و فعالیتهای دانش بنیان در هیأت وزیران
  • هماهنگی باوزارت صنعت،معدن و تجارت و سازمان حفاظت محیط زیست جهت ارائه مجوز استقرار به شرکتهای دانش بنیان

6_حمایت از صادرات شرکت های دانش بنیان

  • راه اندازی کریدور خدمات صادرات محصولات دانش بنیان جهت ارائه خدمات تسهیل کننده فرآیند صادرات کالاها و آموزش و مشاوره شرکتها در حوزه صادرات از طریق شرکتهای خدماتی متخصص هر حوزه (نظیر تسهیلات جهت نقل وانتقاالت مالی، مجوزها واستانداردهای بین المللی، طراحی صنعتی و بسته بندی صادراتی، خدمات تبلیغات و بازاریابی بین الملل، مالکیت فکری وتحلیل پتنت و…)
  • کمک به برند سازی محصولات صادراتی دانش بنیان شرکتها
  • حمایت از ایجاد پایگاههای صادراتی در راستای توسعه صادرات محصولات دانش بنیان در کشورهای هدف
  • اجرای طرح شناسایی توانمندی های صادراتی شرکتهای دانش بنیان

6_سایر حمایتها :

  • ارائه تسهیلات نظام وظیفه تخصصی برای افراد فعال در شرکتهای دانش بنیان و فناور در قالب دو طرح پروژه جایگزین خدمت و امریه در شرکت
  • تخفیف 50 درصدی شرکتهای دانشبنیان برای بهرهگیری از خدمات شبکه آزمایشگاهی فناوریهای راهبردی
  • برگزاری دورههای آموزشی کاربردی برای شرکتهای دانشبنیان
  • ترویج و اطلاع رسانی فرایندهای حمایت از شرکتهای دانش بنیان و تبیین مفاهیم مرتبط در سطح عموم جامعه
  • استفاده شرکتهای دانش بنیان از امتیاز اضافه پخش تشویقی (تخفیف) در آگهی های صداوسیما